Ana Sayfa / Bebek Bakımı / Kanguru Bakımı

Kanguru Bakımı

 

image

“Kanguru anne bakımı” olarak adlandırılan, anne ile bebeğinin ten tene teması, bir çeşit bebeği kucaklama metodudur. İlk kez 1978 yılında, prematüre ve düşük doğum ağırlığı olan bebeklerin geleneksel bakımına alternatif olarak geliştirilmiştir. Bebek annenin tişörtü içinde, kanguru torbasını andıran bir şekilde durduğu için “kanguru bakımı” terimini ortaya çıkarmıştır. Bu yönteme “kanguru bakımı” denilmesinin nedeni, kanguruların yavrularını aynı yöntem ile taşıyor ve büyütüyor olmalarıdır. Kanguru bakımı, gerek yoğun bakım Anne ile bebeğin güçlü bir duygusal bağının olması, bebeğin sağlıklı büyüme ve gelişmesini sağlayan ve tüm yaşamını olumlu yönde etkileyen en önemli öğelerden biridir. Dokunma, kucaklama, göz göze temas, bebeğin bakımına katılma ve emzirme, anne-bebek bağlanmasını olumlu etkileyen faktörlerdir. Erken doğum ise, anne- bebek bağlanmasını olumsuz etkileyen bir fak- tördür. Çünkü erken doğum yapan anne, yüksek düzeyde psiko-sosyal stres yaşar, bebeğini daha geç ve daha az görür, daha az dokunur ve daha az kucağına alır. Ten tene temas ile sağlanan uyaranlar, anne ile bebeğin arasındaki duygusal bağın güçlenmesini sağlayarak, tüm olumsuzluk- ları giderebilir. Günümüzde birçok ülkede uygulanan kanguru bakımı, sadece anneler tarafından değil, babalar tarafından da uygulanabilmekte ve sadece prematüre değil, zamanında doğmuş bebeklere de uygulanmaktadır. Hatta gelişmiş ülkelerde kar- deş, anneanne gibi diğer aile bireyleri bile kanguru bakımını uygulamaktadır. Kanguru bakımı için bebek üzerinde sadece alt bezi ve başlığı olacak şekilde dik olarak başı yukarda, yüzükoyun, kulağı göğse temas edecek şekilde anne/babanın göğsüne yerleştirilir. Bebeğin başının yan pozisyona döndürülmesi ile bebek kulağıyla annesinin kalbinin sesini duyabilir. Bebeğin üzerine bir örtü örtülür. Bu örtü tek omuzdan sırta doğru geçirilerek bağlanır ve kişi bebeğini bu pozisyonda rahatlıkla taşıyabilir. Bebekler hayatın ilk ayında infeksiyon ajanlarına çok hassas olduğu için, kanguru bakımı öncesinde kişinin banyo yaparak temizlenmesi çok önemlidir. Kanguru bakımı sürekli uygulanabildiği gibi (> 20saat/gün), günde birkaç kez birkaç saat süre ile de uygulanabilir. Yapılan birçok çalışma, kanguru bakımının bebeğin birçok fizyolojik fonksiyonları ve hayati organlarının fonksiyonları üzerinde olumlu etkiler yarat- tığını kanıtlamıştır.

Kanguru Bakımının Bebek Üzerindeki Olumlu Etkileri !

Vücut ısısının dengede tutulmasını kolaylaştı- rır,

! Kalp atım ritmini düzenler,

! Apne ve periyodik solunum ataklarını azaltır, solunumu düzenler, oksijen ihtiyacını azaltır,

Bebeğin stresini azaltır, büyümesini hızlandı- rır, ağlama süresini azaltır, uyku süresini arttı- rır,

! Yoğun bakımda kalma süresini kısaltır, yoğun bakımın olumsuz etkilerini en az düzeye indirir,

! Bebeğin anneyi emme eğilimini arttırır, emme- sini kolaylaştırır ve

! Topuktan kan alma gibi ağrılı işlemler sırasında bebeğin hissettiği ağrıyı hafifletir.

Kanguru Bakımının Aile Üzerindeki Olumlu Etkileri

! Aile ile, özellikle anne ile bebeğin bağlanmasını güçlendirir,

! Ailenin endişelerini azaltır, ailenin bebeğin iyi bakıldığı konusundaki güven duygusunu arttırır,

! Anneye gebeliğini tamamlama duygusu verir,

! Doğal anne-babalık rolüne daha erken geç- meye olanak sağlar,

! Annenin bebeği emzirmesini teşvik eder ve kolaylık sağlar, emme süresini arttırır, emme sayısını arttırır, anne sütünü arttırır,

! Annenin depresyon belirtilerini azaltır.

Tüm bu faydaları yanı sıra kanguru bakımı, ailenin, özellikle annenin, günlük işlerini daha rahat yapabilmesini sağlayarak, bebeğini büyütürken annenin hayat kalitesinin artmasını sağlar. Çünkü yenidoğan bebekler, uyumadıkları zamanlarını annelerinin kucaklarında geçirmekten hoşlanırlar.

Günün büyük bir bölümünde bebeğini emziren ve kucağında taşıyan anne, yapmak zorunda olduğu ev işi, diğer çocuğun bakımı gibi işleri yapacak fırsat bulamaz. Bebeği kucağındayken her iki elini serbestçe kullanamaz. Kendisine ayıracak hatta kişisel bakımı için gerekli vakit bile bulamayabilen anne, hayatının bu en hassas ve zor döneminde ruhsal çöküntü içerisine girebilir. Ruhsal yönden olumsuz etkilenen anne beline ve bileklerine binen ağırlık nedeniyle fiziksel yönden de olumsuz etkilenebilir. İşte bu konuda kanguru bakımı an- neye destek olabilir. Evde bebeğini kanguru yöntemi ile taşıyan annenin her iki eli de boşta kalacağı için, yapması gereken veya yapmak istediği birçok işi bebeği koynunda rahat ve huzurlu iken yapabilir. Ayrıca bu pozisyonda bebeğini taşıyarak gerek evde ge- rekse dışarıda dolaşan annenin beline çok daha az yük biner, anne bebeğini daha uzun süre ve daha rahat bir şekilde taşır. Birçok gelişmiş ülkede kanguru bakımı için tasarlanmış hazır aparatlar satılmaktadır ve aileler günlük hayatlarında bebeklerini bu aparatlarda taşımaktadırlar. Tüm bu olumlu etkilerin yanı sıra, kanguru bakımı sırasında annenin bebeğini çok yakından gözleme, hareketlerini hissetme, onunla konuş- ma, sırtına masaj yapma ve sallama şansı vardır. Kanguru bakımı sırasında besin kaynağına çok yakın olan bebeğin uykuya dalması da çok kolay olmaktadır. Güvenli bir uygulama olan, anne-bebek bağlanmasını güçlendiren kanguru bakımı, kolay uygulama avantajı ve birçok faydaları ile tüm sağlıklı yenidoğan bebeklerin evde bakımın- da kullanışlı bir yöntemdir.

 

Kaynaklar:

Hayata Prematüre Başlayanlar/ Doç.Dr. Nurullah Okumuş kitabından alıntıdır.

1. Dodd VL. Implications of kangaroo care for growth and de- velopment in preterm infants. J Obstet Gynecol Neonatal Nurs, 2005;Mar-Apr;34(2):218-232. 2. Engler AJ, et al. Kangaroo care: national survey of prac- tice, knowledge, barriers, and perceptions. MCN Am J Matern Child Nurs, 2002;May-Jun;27(3):146-153. 3. Ruiz-Peláez JG, Charpak N, Cuervo LG. Kangaroo Mot- her Care, an example to follow from developing countries. BMJ, 2004;329(7475):1179-1181. 4. Kostandy RR, et al. Kangaroo Care (skin contact) reduces crying response to pain in preterm neonates: pilot results. Pain Manag Nurs, 2008;Jun;9(2):55-65. 5. http://www.kangaroomothercare.com/

Check Also

Ağlayan Bebek için Önerilerim

AĞLAYAN BEBEK Ağlamak bebeklerin iletişim yoludur. Farklı nedenlerle farklı tipte ağlar bebekler. İlk günlerde çok …

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir